Maksim Gorki

Cocuklugum

Benim Üniversitelerim

Ekmegimi Kazanirken

Arkadas

Maksim Gorki'nin bu kısa romanı, hayatının çocukluktan yetişkinliğe geçiş dönemini anlattığı ünlü üçlemesinin birinci kısmını oluşturur. Otobiyografik anlatı türünün en beğenilen örneklerinden biri olan Çocukluğum, Gorki'nin Rusya'nın orta kesiminde bulunan Nijni şehrinde yaşadığı yılları anlatır. Bir çocuğun ailesini ve insanları tanıyarak, iyiyle kötü, güzelle çirkin, şiddetle merhamet, sevgiyle nefret gibi değerlerin yaşamda, insan ilişkilerinde iç içe girdiğine tanık olarak geçirdiği bu yıllar, aynı zamanda, Rusya'da sarsıcı altüst oluşların yaşandığı, 1905 ve 1917 devrimleriyle ve bütün gürültüsüyle XX. yüzyılın yaklaştığı yıllardır. Babası öldükten sonra annesi tarafından büyükbabasıyla büyükannesinin yanına bırakılan Aleksey, iki ihtiyarın yanında bir yandan büyükannesinden dinî hikâyeler dinler, diğer yandan büyükbabasının ani şiddet patlamalarına tanık olur. Amcaların miras çekişmeleri, doğumlar, evlilikler, müzik eşliğinde dinlenen halk efsaneleri... Bir epik şiir havasıyla geçen günler aynı zamanda büyük bir yazarı ortaya çıkarmaktadır. Gorki'nin olgunluk çağında anlattığı bu çocukluk hikâyesi aynı zamanda büyük bir yazarın kendi kendini tanıma çabasıdır. Ergin Altay'ın eşsiz bir şiirsel dille yaptığı çeviriyle, bu büyük klasik, yepyeni bir canlılık kazanıyor.

Çocukluğum

Secme Öyküler

Bozguncu

Çocukluğum (Maksım Gorkı) (Antik Yeni)

Maksim Gorki’nin otobiyografik üçlemesinin ikinci kitabı olan Ekmeğimi Kazanırken, Aleksey’in çıraklık yıllarını anlatır. Aleksey, ailesinin yoksul düşmesinin ardından kâh bir ayakkabı mağazasında kâh gemide kâh ikon atölyesinde çalışır. Keskin gözleriyle insanları izlerken roman ve şiirle de tanışır ve okumak onun için gitgide bir tutkuya dönüşür. Yalnız, kitaplarda okuduğu insanlarla çevresinde gördükleri birbirine benzememektedir. İleriki yıllarda sosyalist gerçekçilik akımının öncülüğünü yapacak olan Maksim Gorki 19. yüzyıl Rusyasının ses ve imgeleriyle dolu bu yapıtında, toplumu saran şiddet, amaçsızlık ve düşmanlık için bir çözüm arama çabasını da anlatır. “Ben insanları çok seviyorum. Kimseye de acı vermek istemem. Ama duygusal olmak doğru değil; korkunç gerçek, güzel yalanların kelimecikleriyle gizlenemez! Hayata doğru! Hayata doğru! Yüreklerimizde ve beyinlerimizde bulunan bütün iyi ve insanca şeyleri hayatın içinde eritmek gerek!”

Ekmeğimi Kazanırken

Tolstoydan Anilar

Ayaktakimi Arasinda

Kücük Burjuvalar

Çocukluğum, Maksim Gorki’nin otobiyografik üçlemesinin ilk kitabıdır. Kimi eleştirmenlere göre Gorki’nin başyapıtı olan Çocukluğum, dünya edebiyatında da kendi türünün en seçkin örneklerinden biridir. Aleksey Maksimoviç Peşkov’u büyük Maksim Gorki yapan yaşam yolculuğuna tanıklık ederken, bu acı dolu yaşamdan damıtılan müstear ismin (Rusçada “acı” anlamına gelen) Gorki oluşuna hak vermemek elde değildir. Küçük Aleksey’in, doğduğu Nijniy-Novgorod şehrinden babasının ölümü nedeniyle ayrılıp, annesiyle birlikte büyükannesi ve dedesinin yanına gitmesi ile başlayan anlatı, Gorki’nin, “O evin içindeki her şey, kış günü karlarla örtülü sokaktan geçerken beni altına alan bir kızak gibi üzerimden geçiyor, soluğumu kesiyordu sanki,” diye ifade edeceği günleri içerir. Bir yandan peteğine bir masal kahramanını andıran büyükannesinin balı damlayan Aleksey, yaşamın ne denli zor, ne denli acı yüklü olduğunu ilk kez bu yıllarda deneyimleyecektir. Ancak bu deneyimler onu tüketmek, yılgınlaştırmak yerine ondaki yaşam inancını bileyecektir: “Hayat bizi her an şaşırtmaktadır ama hayvansal artıklardan oluşmuş, fokur fokur kaynayarak pis kokular saçan kalın çöplük katmanıyla değil, insanoğlunun bu çöplük katmanının altından yukarıya doğru çıkmak için zorlayan, iyiye yönelik, parlak, sağlıklı ve yaratıcı güçleriyle şaşırtmaktadır. Daha iyi, daha insanca bir hayatın yeniden doğacağı konusunda bizde sarsılmaz bir umut uyandıran da işte bu güçlerdir.” Çocukluğum, okuduktan sonra sizinle kalacak eserlerdendir.

"Vasta tänä aamuna oikein tunsimme, että pelasimme korkeata peliä ja että tämän puhtauskokeen kautta saattaisimme menettää epäjumalamme ainiaaksi." Kokoelman ensimmäinen tarina Kaksikymmentä kuusi ja yksi alkaa erilaisten leipomokoneiden kuvauksilla. Tarina kertoo leipomon omistajasta ja hänen koneistaan sekä leipomon piirissä tapahtuvasta rakkaustarinasta. Käykin ilmi, etteivät leipomon työntekijät ole töissä omasta tahdostaan. Onko kaunis Tanja laisinkaan saavutettavissa? Onnistuuko leipomon omistaja sekä pitämään leipomonsa voitot että viettelemään kauniin naisen? Kokoelmassa on tämän lisäksi kaksi muuta tarinaa, Kain ja Artem sekä Jemeljan Piljaj. Maksim Gorki (1868–1936) oli venäläinen kirjailija ja aktivisti. Häntä pidetään kirjallisuuden sosialistisen realismin yhtenä perustajana.

Kolme kertomusta

Ayaktakımı Arasında, Ana, Çocukluğum, Ekmeğimi Kazanırken, Benim Üniversitelerim gibi yapıtlarıyla Rus edebiyatının en saygın yazarları arasında yer alan Maksim Gorki, 1890’ larda yazdığı öyküleriyle olağanüstü bir başarı kazanmış, ünü hızla yayılmış, nerdeyse Tolstoy ve Çehov gibi yazarlarla bir tutulmuştu. Gorki’nin bu dönemdeki öyküleri 1898’de Eskizler ve Hikâyeler başlığı altında iki ciltte yayınlamıştı. Ataol Behramoğlu, bu yapıttan yaptığı bir seçkiyi Yaşanmış Hikâyeler başlığı altında topladı. Bu seçkide Gorki’nin, başta "Makar Çudra", "Çelkaş" ve "Yirmi Altı Adam ve Bir Kız" olmak üzere en iyi öyküleri yer alıyor. Gorki’nin Rusya’da ayaktakımını konu aldığı "serseri dönemi"ni içeren bu öyküler insan sevgisi ve özgürlük tutkusuyla dolu. Kahramanları, toplum dışına itilmiş insanlar. Yaşanmış Hikâyeler’i, Behramoğlu’nun Rusça aslından yaptığı usta işi çeviriyle sunuyoruz

Yaşanmış Hikayeler

Maksim Gorki’nin yapıtlarının odağında, insanın içsel değerlerine ve potansiyeline olan inanç vardır. Karşılıksız Bir Aşk’ta, irade ve yargıları aşan güçlü ihtirasların bu imkânların tümünü nasıl ortadan kaldırdığını ustalıkla anlatır Gorki. Tiyatro oyuncusu Larisa’ya çılgınca ve karşılıksız bir tutkuyla bağlanan Petruşa, yoluna çıkan öz kardeşine düşman kesilir; sevimli nişanlısını terk edip babasından kalan malı mülkü satar. Larisa’nın yanı başında olmak dışında bir amaç gütmeksizin, taşra tiyatrolarında sahneye çıkan aktrisin peşinde oradan oraya ümitsizce sürüklenir. Oysa aşka değer vermeyen, yeteneği tartışmalı bu kadın sadece tiyatroyu önemsemektedir. “Kaderin insanla ettiği tüm alayların içinde karşılık görmeyen bir aşktan daha korkuncu yoktur” diyor Gorki. Karşılıksız Bir Aşk, Ayşe Hacıhasanoğlu’nun güzel Türkçesiyle “Bir Solukta Klasikler” dizisinde.

Karşılıksız Bir Aşk

Aleksey Maksimoviç Peşkov’un ilk öyküsü yirmi dört yaşında, müstear adla yayımlandı: “Makar Çudra. Yazan: Maksim Gorki”. Canlı anlatımında ışıldayan keskin gözlem gücü dikkatleri hızla çekti. Bunun tek atımlık bir kurşun olmadığı, büyük Rus yazın geleneğinde artık işçi sınıfından da birinin yer aldığı, arka arkaya yayımlanan “Çelkaş”, “Arhip Dede ile Lyonka”, “Mavi Gözlü Kadın”, “Zazubrina” gibi öykülerle anlaşıldı. Maksim Gorki adı edebiyatta yavaş yavaş bir “sınıf dili”nin adı oluyordu. Büyük Rus yazar Maksim Gorki’nin 1892-97 yılları arasında yayımlanmış öykülerinin toplandığı bu kitapta, bir kısmı çeviri edebiyatın saygın isimlerinden Ayşe Hacıhasanoğlu tarafından ilk kez Türkçeleştirilen 26 öykü var. Kronolojik olarak sıralanan öykülerle Gorki’nin öykücülüğünün gelişimini izlerken zaman zaman anlatıcının bizzat Rusya olduğu hissine kapılacaksınız.

Seçme Öyküler 1

Makar Çudra

İnsan ruhunun en büyük araştırmacılarından biri olan Gorki, genellikle özyaşamöyküsel olan edebiyat eserlerinde insanı, iradesi ve iradesizliğiyle, yeteneği ve yeteneksizliğiyle, en çelişkili yönleriyle anlattı. Yaşamın her katmanından insanları anlatan edebiyatıyla hem çarlık döneminde hem de Sovyetler döneminde dile gelmemiş hayatların gür sesi oldu. Bu derlemede yer alan ve 19. yüzyıl sonunda Rusya’nın engin bozkırlarına, sayısız şehrine dağılmış değişik kesimlerden bireyleri anlatan öykülerde öne çıkan tema, olağan hayat içindeki yakıcı umut öğeleri ve bütün kahramanların ortak yanı olan özgürlük arzusudur. Bu dönemin öykülerindeki insanlar, genellikle dipten gelenlerdir ve hayatı farkında olmadıkları bir sabırla tanımaya çalışan evrensel karakterlerdir.

İçindekiler Grev Parma Çocukları Tünel Çiçekler Genç İtalya Giovanni'nin Sosyalist Oluşu Düğün Canavar Kışkırtıcı Kardeş Kız Kardeş Nuncia Kan Davası Ceza

Maksim Gorki

About

Books

Join the club