Rafał Włodarczyk

Beata Pietkiewicz-Pareek

Family, Religion, Pedagogy and Everyday Education Practice

Jowita Gromysz

Przedstawione w niniejszym tomie prace ukazują, w jak rożny sposób edukacyjne przestrzenie są przeniknięte rozmaitymi wizjami utopii, których twórcami są filozofowie, pedagodzy, socjologowie, badacze kultury. Artykuły stanowią zbiór głosów, zarówno na poziomie wywodow teoretycznych, jak i prezentacji punktu widzenia praktyków, w dyskusji o edukacji i jej powiązaniach z utopijnymi koncepcjami. Choć ich autorami są głównie badacze teorii i praktycy edukacji, to książka przedstawia znacznie szerszą niż pedagogiczną, interdyscyplinarną perspektywę. I tak, część pierwsza publikacji zawiera rzetelny namysł teoretyczny, wskazujący na niezwykły potencjał, jaki niesie ze sobą myślenie o edukacji i pedagogice w perspektywie utopii. Jest to także zbiór tekstow, w których przywoływane są myśli wielkich „utopistów”. Ich projekty stają się cennym źrodłem refleksji pedagogicznej i mogą być z powodzeniem odnoszone do współczesnych realiów. Drugą część tomu cechuje przyjęta przez autorów perspektywa krytyki społecznej przyłożonej do zagadnień pedagogicznych. Rownież w ich ujęciach problematyka utopii odgrywa znaczącą rolę. W tej części umieściliśmy także teksty praktyków, którzy w szkole i innych działaniach edukacyjnych upatrują znamion utopijności.

Utopia a edukacja. Tom I O wyobrażeniach świata możliwego

Utopia i edukacja to oryginalny głos filozofii i teorii edukacji, który wkracza również na pola innych niż pedagogika dyscyplin i korzysta z ich ujęć oraz dorobku. Praca lokuje się w nurcie utopian studies i uzupełnia ich dyskurs o słabiej w nim zaznaczony trop filozofii i teorii edukacji, ponadto podejmuje w kontekście pedagogiki i edukacji szereg zagadnień, których znaczenie wykracza poza umowne ramy jednej dyscypliny: utopii, ideologii, krytyki społecznej, fundamentalizmu, demokracji, populizmu, przekładu, transdyscyplinarności i transferu wiedzy, socjalizacji, szkoły jako jednej z instytucji społecznych itd. Praca nie tylko rekonstruuje wiedzę o określonych zjawiskach, mających znaczenie dla edukacji i pedagogiki, proponuje również, co dobrze oddaje podział książki na dwie części, oryginalne rozwiązanie problematyki edukacyjnej w postaci koncepcji pedagogiki azylu. W książce obok badaczy kojarzonych z utopian studies wyróżniają się odniesienia do takich postaci humanistyki i nauk społecznych, jak Emmanuel Levinas i Erich Fromm, których koncepcjom Autor poświęcił dwie wcześniejsze swoje monografie, a także Bronisław Baczko, George Steiner, Jacques Derrida, Michael Walzer, Hannah Arendt, Janusz Korczak, Ilan Gur- Ze’ev. Autor w całości pracy próbuje łączyć perspektywy pedagogiki krytycznej i dialogu, wykorzystuje inspiracje osiągnięciami Warszawskiej szkoły historyków idei, sięga do myśli i tradycji żydowskiej.

Utopia i edukacja. Studia z filozofii, teorii edukacji oraz pedagogiki azylu

Leszek Koczanowicz

Robert Klementowski

Dariusz Brzeziński

Adam Nobis

Witold Jakubowski

Rafał Węgrzyn

Karolina Woźny

Maria Czerepaniak-Walczak

Katarzyna Szumlewicz

Andrzej Sędek

Małgorzata Piasecka

Marcin Krassowski

Sergiusz Anoszko

Agnieszka Dwojak-Matras

Katarzyna Kalinowska

Agnieszka Koterwas

Helena Anna Jędrzejczak

Martyna Pilas

Anna Szkolak-Stępień

Agnieszka Jarmuła

Zebrane w niniejszym wydawnictwie artykuły kontynuują zatem zadanie badania i ukazywania tego, w jak różny, często nieoczywisty sposób, edukacyjne przestrzenie teorii i praktyki są przenikane przez utopię, jej pochodne i składowe. Przy czym należy zaznaczyć, że Autorkom i Autorom patronują zarówno różne pojęcia i teorie utopii, jak i edukacji, co czyni dyskusję i poczynione w jej toku ustalenia bardziej wnikliwymi. Pierwsza część publikacji zawiera prace zorientowane na rozpoznanie stanu niepokoju kultury współczesnej, na której bazuje edukacja, utopia jest w tym kontekście rodzajem medium lęków i jednym z jej interesujących konstruktów, odzwierciedlających społeczne niepokoje, oczekiwania i wyobrażenia. Dysonanse, kontrasty i harmonie mogą być rozumiane w tym kontekście jako pochodne napięć i ich rozładowań, do jakich doprowadza pierwiastek utopijny ujawniający się i rozwijający w określonych okolicznościach historycznych i warunkach społecznych. Druga część tomu nawiązuje do dorobku pedagogiki w zakresie nowych tendencji w teorii oraz rozwijanych alternatyw edukacyjnych. Autorki i Autorzy widzą w utopii towarzyszący teorii i praktyce edukacji czynnik emancypacji i zmiany. I tutaj obok harmonii koncepcji, ujawniają się dysonanse i kontrasty praktyki. Ostatnia, trzecia część zebranych prac prezentuje udział utopii, jej pochodnych i składowych w edukacji formalnej oraz jej kontekstach. Jednak nie tylko. Literackie obrazy szkoły i edukacji w dystopiach kontrastują z etycznymi ideałami i wyzwaniami kultury współczesnej, który to wątek zamyka tom, nawiązując do tematyki otwierających go rozważań części pierwszej. Zgromadzone w tym, jak i poprzednich tomach artykuły tworzą, zgodnie z przekonaniem ich Autorek i Autorów, wielowymiarowy obraz tego, w jakich ujęciach związki utopii i edukacji mogą ujawnić swój potencjał i są interesujące do odczytania. Obraz wart poznania i rozwinięcia.

Utopia a edukacja. Tom 4 Dysonanse, kontrasty i harmonie wyobrażeń świata możliwego

Konrad Rejman

Część pierwsza zawiera prace ukazujące myśl utopijną w wieloaspektowych kontekstach politycznych, społecznych i filozoficznych, stanowiąc jednocześnie odpowiednie osadzenie teoretyczne w problematyce utopii. W zamieszczonych w tej części artykułach odnajdziemy refleksje będące pochodną nadziei, ale również rozczarowań myślą utopijną. Druga część tomu ukazuje próby aplikacji myśli utopijnej dokonane przez przedstawicieli różnych dziedzin wiedzy, którzy to podjęli wysiłek przekształcenia utopii z obszaru czysto teoretycznych rozważań w istotny czynnik praktyk społecznych. Część trzecia zebranych prac prezentuje utopijne aspekty zjawisk edukacyjnych. Autorki artykułów w swojej krytycznej refleksji prowadzonej głównie z perspektywy pedagogiki specjalnej ukazują przestrzeń edukacyjną jako właściwe miejsce dla realizacji utopii, która wciąż, nie tylko na niwie edukacyjnej, nie zaistniała.

Utopia a edukacja. Tom III Nadzieje i rozczarowania wyobrażeniami świata możliwego

Pierwsza część publikacji zawiera prace zorientowane na namysł teoretyczny nad zjawiskiem utopii i jej związków z edukacją. Obok ustaleń charakteryzujących ten fenomen w kontekstach pedagogicznych, autorzy podjęli się oceny związków i zależności, w jakie wchodzą te zjawiska, oraz konsekwencji aplikacji utopijnych konstruktów do edukacji. Druga część tomu nawiązuje do dorobku zarówno klasycznych, jak i mniej znanych twórców tradycji gatunku utopii. Autorzy artykułów poddali analizie zarówno tworzone przez nich obrazy edukacji, jak również edukacyjny i pedagogiczny potencjał ich dzieł. Ostatnia, trzecia część zebranych prac prezentuje udział utopii, jej pochodnych i składowych w praktyce społecznej oraz rzeczywistości edukacyjnej, ze szczególnym uwzględnieniem problematyki wiążącej się z pedagogiką miejsca.

Utopia a edukacja. Tom II Pedagogiczne konteksty społecznych wyobrażeń świata możliwego

Rafał Włodarczyk

About

Books

Join the club